Niemetanowe lotne związki organiczne - LZO VOC

    Rozpuszczalniki organiczne są jednym z rodzajów substancji najczęściej wykorzystywanych w instalacjach. Oprócz surowców, powszechne zastosowanie znajdują środki do czyszczenia i konserwacji maszyn. W praktyce niewiele rodzajów instalacji jest eksploatowanych bez stosowania środków zawierających LZO (VOC), zwłaszcza gdy ich podzespoły wykorzystują materiały nierozpuszczalne w wodzie takie jak farby do nadruku numerów partii produktu oraz kleje.

    Powszechne zastosowanie znajduje również czyszczenie produktów lub ich elementów z wykorzystaniem LZO (VOC). W niektórych branżach produkcyjnych bardziej skutecznym sposobem mycia międzyoperacyjnego lub końcowego jest nadal mycie w rozpuszczalnikach, niż mycie w detergentach.

    Definicja: niemetanowe lotne związki organiczne (NM LZO, NM VOC)

    Za niemetanowe lotne związki organiczne - NM LZO (non-methane volatile organic compounds - NM VOC) uznaje się związki organiczne (oprócz metanu) o prężności par w temperaturze 293,15K (20°C) nie mniejszej niż 10 Pa, lub posiadające taką lotność w warunkach, w jakich są użytkowane. Niektóre powszechnie wykorzystywane substancje organiczne charakteryzują się w temperaturze 20°C następującą prężnością par:

    • aceton: 24 658 Pa,

    • chloroform: 20 908 Pa,

    • toluen: 2 911 Pa,

    • oktan: 1 412 Pa,

    • glikol etylenowy: 8 Pa.

    Obliczenie prężność par czystej substancji w określonej temperaturze użytkowania umożliwia równanie Antoine'a:

    Niemetanowe lotne związki organiczne - LZO VOC

    W przypadku braku wartości stałych A, B, C dla zadanego przedziału temperatury, należy skorzystać z innych równań i współczynników.

    Przykładem znaczenia temperatury dla prężności par może być wymieniony powyżej glikol etylenowy, który w temperaturze 10°C posiada prężność par równą 3 Pa, w temperaturze 20°C 8 Pa, a w temperaturze 40°C 44 Pa. Szerszy zbiór związków organicznych wraz z charakterystyką prężności par przedstawiamy w dziale Obliczenia emisji w zakładce Magazynowanie cieczy lotnych w zbiornikach.

    Odmienne kryterium klasyfikacji lotnych związków organicznych obowiązuje wobec farb i lakierów, których dotyczy rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie ograniczenia emisji lotnych związków organicznych zawartych w niektórych farbach i lakierach przeznaczonych do malowania budynków i ich elementów wykończeniowych, wyposażeniowych oraz związanych z budynkami i tymi elementami konstrukcji oraz w mieszaninach do odnawiania pojazdów (Dz. U. z 2016 r. poz. 1353), zastępujące rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 stycznia 2007 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących ograniczenia emisji lotnych związków organicznych powstających w wyniku wykorzystywania rozpuszczalników organicznych w niektórych farbach i lakierach oraz w mieszaninach do odnawiania pojazdów (Dz. U. z 2013 r. poz. 1569). W myśl definicji zawartej w rozporządzeniu za lotne związki organiczne uznaje się LZO o początkowej temperaturze wrzenia mniejszej lub równej 250ºC, mierzonej w warunkach ciśnienia normalnego 101,3 kPa.

    Podstawą oceny czy z instalacji dochodzi do emisji LZO (VOC) jest analiza składu wykorzystywanych materiałów i surowców. Jeśli są w nich zawarte rozpuszczalniki, należy ocenić czy i jeśli tak, jaka część z nich może być emitowana do powietrza (w sposób zorganizowany lub niezorganizowany). Skalę emisji LZO (VOC) można określić jedną z trzech metod:

    1. Przyjęcie emisji równej 100% LZO (VOC) zawartych w zużywanych materiałach: metoda stosowane jest gdy:

    • skala emisji jest nieznaczna i jej przyjęcie nie powoduje nadmiernych opłat za emisję,

    • prawdopodobne jest 100% odparowanie wykorzystywanych rozpuszczalników, np.:

      • LZO (VOC) stosowane do czyszczenia drukarek, gdy wykorzystane czyściwa magazynowane są w otwartych pojemnikach,

      • LZO (VOC) zawarte w środkach antyadhezyjnych do form,

      • LZO (VOC) stanowiące składniki gazu nośnego preparatów,

    • brak jest danych o współczynnikach emisji z preparatów, a ich wyznaczenie wymagałoby nakładów niewspółmiernych do potencjalnych korzyści.

    1. Zgrubny bilans LZO. Obejmuje on precyzyjną identyfikacje rozpuszczalników zawartych w wykorzystywanych materiałach oraz wyznaczenie LZO (VOC) w głównych strumieniach pomniejszających emisję do powietrza w sposób przybliżony lub na podstawie jednorazowych oznaczeń. Przykładem zastosowania metody 2 jest bilansowanie emisji z mycia z wykorzystaniem LZO (VOC), z którego jedynym odpadem jest koncentrat (pozostałość podestylacyjna z sekcji odzysku rozpuszczalnika). W takim przypadku wystarczającym przybliżeniem emisji LZO (VOC) jest różnica pomiędzy zużytym rozpuszczalnikiem i jego pozostałością w koncentracie, wyznaczona na podstawie jednostkowego pomiaru.

    2. Dokładny bilans LZO. Ocenia on z wysoką dokładnością i wiarygodnością poszczególne strumienie, w których mogą znajdować się niemetanowe lotne związki organiczne. Metoda stosowana wobec instalacji objętych i nieobjętych standardami emisyjnymi, z których skala emisji przekracza poziom kilku ton w ciągu roku. Metody sporządzania bilansów LZO dla różnych rodzajów działalności oraz zasady wyznaczania LZO (VOC) w strumieniach procesowych opisano w dziale Bilans LZO.

    Opłaty za emisje LZO (VOC)

    Możliwość zastosowania stawek opłat właściwych dla poszczególnych grup substancji zamiast znacznie wyższej ogólnej stawki dla substancji organicznych jest uwarunkowana wiedzą o składzie wykorzystywanych rozpuszczalników. Za wyjątkiem instalacji, z których skala emisji jest tak mała, że analiza tych danych jest nieuzasadniona ekonomicznie, informacje przedstawiane w kartach charakterystyk preparatów i mieszanin pozwalają na podział ładunku emitowanych LZO (VOC) pomiędzy poszczególne grupy i przypisanie stawce odpowiadającej niezidentyfikowanym substancjom organicznym tylko nieznacznej, pozostałej części LZO (VOC). Zasady wyznaczania opłat za emisję rozpuszczalników opisano w dziale Opłaty w zakładce Niemetanowe lotne związki organiczne (NM LZO). Ogólne zasady podziału LZO (VOC) można również stosować wobec mieszanin złożonych, takich jak produkty destylacji ropy naftowej np. solvent naphtha (petroleum). Przykład podziału mieszaniny na poszczególne grupy związków o określonej stawce opłat przedstawiono w dziale Opłaty w zakładce Węglowodory.

    Zastosowanie innych metod obliczeniowych niż bilans LZO

    Emisja z instalacji, w których wykorzystywane są rozpuszczalniki organiczne w dużych ilościach nie powinna być wyznaczana na podstawie bilansu LZO. Błąd pomiaru strumieni masy o dużych wartościach może bowiem wielokrotnie przekraczać wielkości rzeczywistych emisji do powietrza. W szczególności bilans LZO nie powinien stanowić podstawy obliczeń strat rozpuszczalników w przypadku następujących rodzajów procesów:

    • wykorzystujących rozpuszczalniki jako surowce podlegające przemianom chemicznym (przemysł wielkotonażowych chemikaliów organicznych i chemikaliów przetworzonych) lub złożonym operacjom fizycznym, np. rafinacji ropy naftowej,

    • niektórych przypadków wykorzystania rozpuszczalników jako środowiska reakcji chemicznych,

    • przeładunku paliw ciekłych.

    W przypadku konieczności wyznaczania emisji dla ww. kategorii na podstawie bilansu, w pierwszej kolejności powinna zostać przeprowadzona analiza niepewności pomiaru strumieni zawierających LZO (VOC). Gdy tylko jest to możliwe, obliczenia emisji powinny być prowadzone w systemie technik i narzędzi właściwych dla poszczególnych grup źródeł, lub części instalacji, np. w oparciu o pomiary emisji ze źródeł punktowych, lub obliczenia emisji niezorganizowanej według zasad określonych w dziale Emisja niezorganizowana.

    Stronę zaktualizowano 05.09.2015 r.; 31.08.2016 r.

    Aktualności
    • 17
      styczeń
      W Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych opublikowany został Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2018 r. (II SA/Wr 452/18) oddalający skargę na zarządzenie pokontrolne D. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska zobowiązujące do podjęcia działań eliminujących nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska w instalacji do przerobu odpadów z żużla pohutniczego. WSA we Wrocławiu nie uznał nawierzchni twardej nieulepszonej określonej Polską Normą PN-S-06102:1997 "Drogi samochodowe. Podbudowy z kruszyw stabilizowanych mechanicznie" za drogę utwardzoną spełniającą wymagania najlepszej dostępnej techniki, której obowiązek stosowania wynikał z pozwolenia zintegrowanego dla instalacji. Oprócz uzasadnienia wyroku artykuł zawiera również odniesienie do klasyfikacji drogi do dróg utwardzonych lub nieutwardzonych przyjętej w metodyce obliczeniowej emisji Amerykańskiej Agencji Ochrony Środowiska U.S. EPA oraz przywołanie parametrów charakteryzujących nawierzchnię (silt loading SL, silt content SC). Opisywane orzeczenie WSA we Wrocławiu odnosi się również do zasady przezorności wynikającej z art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska i jej znaczenia dla stosowania najlepszych dostępnych technik w sytuacji potencjalnego, a nie zaistniałego negatywnego oddziaływania na środowisko.
    • 05
      styczeń
      Zapraszamy na 15. Międzynarodową Konferencję Termiczne przekształcanie odpadów zorganizowaną przez ABRYS Sp. z o.o. w dniach od 29 do 31 stycznia 2019 w Rzeszowie. Tematami konferencji będą między innymi kluczowe problemy nurtujące obecnie branżę WtE, czyli perspektywę zakwalifikowania żużli jako odpadów niebezpiecznych, zakaz finansowania instalacji WtE procedowany w Parlamencie Europejskim oraz perspektywę 2030, czyli możliwy zakaz przetwarzania odpadów w ITPOK. Zaproszeni eksperci opowiedzą również o doświadczeniach z eksploatacji instalacji WtE oraz zagospodarowaniu odpadów procesowych. Organizatorzy przewidzieli szereg atrakcji, w tym zwiedzanie nowo otwartej Instalacji Termicznego Przetwarzania Odpadów z Odzyskiem Energii w Rzeszowie.
    • 05
      styczeń
      W związku z wdrażaniem systemu udostępniania informacji o tle substancji w powietrzu przed złożeniem wniosku sugerujemy kontakt telefoniczny z właściwym regionalnym wydziałem monitoringu środowiska Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska. Wnioski o udostępnianie informacji dla poszczególnych województw zamieszczone są na stronie http://www.gios.gov.pl/pl/aktualnosci/519-uwaga-udostepnianie-informacji-o-tle-substancji-w-powietrzu
    NEWSLETTER:
    Jeśli chcesz otrzymywać powiadomienia o nowych artykułach zapisz się
     
    szkolenie opłaty za korzystanie ze środowiska
    Operat FB
    f-gazy szkolenie
    szkolenia rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń
    Szkolenia Bilans LZO
    Szkolenia Obliczenia emisji

    Zobacz komunikaty JRC / US EPA / EEA / NIK / MŚ:

    EPA Announces 2018 Annual Environmental Enforcement Results 08.02.2019

    EC, EIB: €12 million loan goes from the EU to Estonian fuel cell company 08.02.2019

    EEA: More action needed to protect Europe’s most vulnerable citizens from air pollution, noise and extreme temperatures 04.02.2019

    Zanieczyszczenie powietrza EEA
    © EEA

    EEA: Spatial distribution of exposure to four air pollutants across Europe, 2013-2014 04.02.2019

    Zanieczyszczenie powietrza w Europie EEA
    © EEA

    MŚ: Konsultacje społeczne do Krajowego programu ograniczania zanieczyszczenia powietrza 01.02.2019

    NIK, EUROSAI: report on air quality – skuteczność działań na rzecz poprawy jakości powietrza w 14 krajach Europy oraz Izraelu 31.01.2019

    Zanieczyszczenie powietrza skuteczność NIK EUROSAI 2019

    EPA: Proposed Settlement Resolves Clean Air Act Claims Between EPA and Greenfield Mass. Facility 30.01.2019

    EEA: Intensity of final energy consumption 30.01.2019

    EPA Releases 2018 Year in Review 28.01.2019

    EEA: Environment and climate impacts of aviation continue growing 24.01.2019

    EEA: Single programming document 2019 2021 (11.01.2019)

    EPA Releases Proposal to Revise MATS Supplemental Cost Finding and “Risk and Technology Review” (28.12.2018)

    Kontrole NIK w 2019 roku (27.12.2018)

    EEA: Primary energy consumption by fuel (21.12.2019)

    EEA: Final energy consumption by sector and fuel (19.12.2018)

    EEA: EU goal on phase-down of F-gases remains on track (19.12.2018)

    EEA: Total greenhouse gas emission trends and projections (19.12.2018)

    Zobacz bieżące artykuły w Atmospheric Environment:

    Real-time assessment of wintertime organic aerosol characteristics and sources at a suburban site in northern France

    Optical properties of PM2.5 particles: Results from a monitoring campaign in southeastern Italy

    Comparative efficiency of airborne pollen concentration evaluation in two pollen sampler designs related to impaction and changes in internal wind speed

    Emissions of fine particulate nitrated phenols from residential coal combustion in China

    Accountability of wind variability in AERMOD for computing concentrations in low wind conditions

    Zobacz EUR-Lex:

    Decyzja Komisji (UE) 2019/61 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie sektorowego dokumentu referencyjnego dotyczącego najlepszych praktyk zarządzania środowiskowego, sektorowych wskaźników efektywności środowiskowej oraz kryteriów doskonałości dla sektora administracji publicznej na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1221/2009 w sprawie dobrowolnego udziału organizacji w systemie ekozarządzania i audytu we Wspólnocie EMAS (18.01.2019)

    Decyzja Komisji (UE) 2019/62 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie sektorowego dokumentu referencyjnego dotyczącego najlepszych praktyk zarządzania środowiskowego, sektorowych wskaźników efektywności środowiskowej oraz kryteriów doskonałości dla sektora produkcji samochodów na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1221/2009 w sprawie dobrowolnego udziału organizacji w systemie ekozarządzania i audytu we Wspólnocie EMAS (18.01.2019)

    Decyzja Komisji (UE) 2019/63 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie sektorowego dokumentu referencyjnego dotyczącego najlepszych praktyk zarządzania środowiskowego, sektorowych wskaźników efektywności środowiskowej oraz kryteriów doskonałości dla sektora produkcji sprzętu elektrycznego i elektronicznego na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1221/2009 w sprawie dobrowolnego udziału organizacji w systemie ekozarządzania i audytu we Wspólnocie EMAS (18.01.2019)

    Decyzja Komisji (UE) 2019/56 z dnia 28 maja 2018 r. w sprawie pomocy państwa SA.34045 (2013/C) (ex 2012/NN) udzielonej przez Niemcy dużym odbiorcom energii elektrycznej na podstawie § 19 StromNEV (16.01.2019)

    niedozwolona pomoc państwa energetyka
    © 123rf.com

    Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2018/2066 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie monitorowania i raportowania w zakresie emisji gazów cieplarnianych na podstawie dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz zmieniające rozporządzenie Komisji (UE) nr 601/2012 (31.12.2018)

    Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2018/2067 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie weryfikacji danych oraz akredytacji weryfikatorów na podstawie dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (31.12.2018)