Opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza – opłaty na podstawie wyników pomiarów okresowych

    Obliczenia emisji z wykorzystaniem wyników pomiarów okresowych są jedną z najczęściej stosowanych metod naliczania opłat. Jeśli wskaźniki emisji są wyznaczone prawidłowo, metoda ta spełnia wymagania ustawy Prawo ochrony środowiska wobec naliczania opłat za faktycznie wyemitowaną ilość substancji. Wybór sposobu przetwarzania wyników pomiarów okresowych powinien umożliwiać obliczanie emisji w danym okresie rozliczeniowym w sposób najbardziej wiarygodny, to znaczy odpowiadający w najwyższym możliwym stopniu emisji rzeczywistej. Zastosowanie techniki opartej wyłącznie na wynikach pomiarów okresowych (bez obliczeń dodatkowych) może być ograniczone w następujących sytuacjach:

    • braku możliwości usytuowania stanowiska pomiarowego zgodnie z normą PN-Z-04030-7 Ochrona czystości powietrza. Badania zawartości pyłu. Pomiar stężenia i strumienia masy pyłu w gazach odlotowych metodą grawimetryczną, lub w przypadku wyników uzyskanych na podstawie pomiarów prowadzonych z wykorzystaniem stanowiska, które nie spełnia ww. wymagań,

    • wyników nieakredytowanych,

    • występowania niskich stężeń lub niskich prędkości przepływu odgazów, uniemożliwiających zebranie wystarczającej ilości wiarygodnych wyników,

    • dużej zmienności emisji (wymaga uzyskania znacznej liczby wyników),

    • braku możliwości spełnienia warunku izokinetyczności pomiaru stężeń pyłu (dotyczy obliczeń emisji pyłu).

    Poza ww. sytuacjami wyniki pomiarów okresowych są rekomendowane jako podstawa naliczania opłat, która zapewnia wysokie prawdopodobieństwo zobrazowania emisji rzeczywistej, bowiem uwzględnia sumę czynników decydujących o emisji. Stanowi tym samym wobec znacznej części źródeł podstawę bardziej wiarygodną niż literaturowe, uniwersalne wskaźniki emisji, które zostały wyznaczone w oparciu o wyniki pomiarów z różnych źródeł.

    Poprawność wysokości opłat w głównej mierze zależy od sposobu określenia wskaźników, na podstawie których obliczany jest ładunek substancji uwolnionych do powietrza w danym okresie rozliczeniowym. Poniżej wymieniono najczęściej stosowane sposoby przetwarzania wyników pomiarów okresowych:

    • obliczenie średniej arytmetycznej wartości emisji godzinowej (kg/h): najprostszy sposób wyznaczenia wskaźnika średniego; nie uwzględnia warunków procesu panujących w trakcie pomiarów ani zmienności warunków w okresie rozliczeniowym; poprawny wyłącznie przy bardzo wysokiej częstotliwości wykonywania pomiarów lub dla źródeł o nieznacznej skali emisji,

    • przyjęcie wyników właściwych dla poszczególnych podokresów (kg/h): w założeniu wysokość opłaty wynika z ładunków wyznaczonych w kolejnych podokresach, w których wykonano pomiary; ograniczenia zastosowania tej metody są analogiczne do obliczeń średniej arytmetycznej,

    • obliczenie średnich kroczących wartości emisji godzinowej (kg/h): sposób stanowiący kombinację obu ww. metod,

    • wskaźniki sparametryzowane: wyniki pomiarów odniesione do parametru charakteryzującego proces w trakcie wykonywania pomiarów lub innej substancji w zależności od argumentu funkcji wykorzystywanej do obliczeń wielkości emisji, np. g/GJ, g/Mg (paliwa lub CO2), szerzej sposób wyznaczania opłat na podstawie wskaźników sparametryzowanych opisano w dziale Obliczenia emisji w zakładce Obliczenia emisji na podstawie wyników pomiarów okresowych.

    Zgodnie ze wzorem wykazów zawartym w załączniku nr 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 lutego 2014 r. w sprawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska (Dz.U. 2014 poz. 274) wpisując wielkość emisji ze wskazanej instalacji lub działalności należy podać również wskaźniki emisji i wyniki pomiarów. Według informacji zawartych w objaśnieniach (punkt 6, 7) w opisie należy podać warunki eksploatacyjne występujące w trakcie pomiarów; w przypadku pomiarów ciągłych − średnie emisje dobowe, z wyłączeniem informacji dotyczących wyników pomiarów dołączonych do wykazu. Spełnienie wymogów ww. rozporządzenia może nastąpić np. poprzez podanie wskaźników emisji, które wykorzystano jako podstawę obliczenia ładunku substancji oraz załączenie wyników pomiarów, na podstawie których zostały te wskaźniki wyznaczone.

    Odrzucanie wyników „odbiegających”

    Sposób oceny wyników „odbiegających” został określony w Dokumencie referencyjnym BAT dla ogólnych zasad monitoringu, (lipiec 2003 r.) oraz w projekcie JRC Monitoring emisji do powietrza i wody (październik 2013 r.). W praktyce dotyczy on przeważnie wyników znacznie wyższych niż przeciętnie odnotowywane, które nie mają uzasadnienia w warunkach pracy źródła. Oprócz opisanych w obu dokumentach metod analizy statystycznej lub modeli emisji nieprawidłowej, podstawą do sprawdzenia poprawności wyników pomiarów i ewentualnego ich odrzucenia mogą być informacje o technologii procesu i o sposobie odbioru odgazów. Poniżej przedstawiamy podstawowe narzędzia weryfikacji wyników „odbiegających”:

    • analiza składu surowców i materiałów wykorzystywanych w produkcji:

      • w przypadku stwierdzenia nieprawdopodobnego wyniku zawartości substancji w pyle, np. metali, gdy dostępna jest pełna wiedza o wykorzystywanych surowcach i dane te nie potwierdzają możliwości występowania emisji jakie wynikają z pomiarów, oraz gdy elementy wyposażenia, w tym układu odbioru odgazów nie mogą stanowić źródła metali w pyłach,

      • w przypadku stwierdzenia w pomiarach substancji, które z całą pewnością nie mogą wystąpić w procesie technologicznym ani powstać w emitorze, należy przeanalizować możliwość występowania emisji wtórnej – migracji substancji w powietrzu atmosferycznym dostającym się do emitora. Zasady tej nie należy stosować do odgazów ze spalania gazu ziemnego. Mimo iż gaz jest praktycznie pozbawiony cząstek stałych, a emitowany pył w znacznej mierze stanowi krzemionka pochodząca z powietrza niezbędnego do spalania, uznaje się pył zawarty w spalinach jako powstały w procesie spalania. Podejście takie znajduje również uzasadnienie ekonomiczne (nieznaczna skala opłat), a poprzez rozstrzygnięcie na korzyść odbiorcy opłat, zmniejsza ryzyko zastrzeżenia poprawności obliczeń emisji,

    • analiza charakteru i parametrów prowadzonych procesów,

    • zastosowanie pomiaru równoległego z wykorzystaniem innej metody pomiarowej lub analitycznej.

    Wyodrębnianie wyników niereprezentatywnych

    Obowiązek naliczenia opłaty za faktyczną ilość wyemitowanych do powietrza substancji wymusza na prowadzących instalacje prowadzenie analizy wyników odbiegających od występujących powszechnie pod kątem warunków pracy instalacji jakie panowały podczas wykonywania pomiarów emisji. W przypadku uzyskania wyniku odbiegającego od przeciętnych oraz stwierdzenia pracy instalacji w warunkach odbiegających od normalnych, wynik ten należy wykluczyć z obliczeń podstawowych i uwzględnić w obliczeniach dodatkowych z właściwym dla niego czasem trwania emisji.

    Przyjęcie zerowej wartości emisji

    Przyjmowanie zerowych wartości emisji na podstawie wyników pomiarów poniżej wykrywalności metody pomiarowej lub poniżej oznaczalności metody opisano w dziale Obliczenia emisji w zakładce Emisje zerowe i postępowanie z wynikami odbiegającymi.

    Aktualności
    • 14
      kwiecień
      W Dzienniku Ustaw (poz. 680) opublikowane zostało Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów. Rozporządzenie implementuje między innymi dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2193 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie ograniczenia emisji niektórych zanieczyszczeń do powietrza ze średnich obiektów energetycznego spalania.
    • 03
      kwiecień
      W Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych opublikowany został Wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 marca 2018 r. w sprawie ze skarg R. K., R. S. i "A" S.A. w K. na uchwałę Sejmiku Województwa Śląskiego z dnia 7 kwietnia 2017 r. nr V/36/1/2017 w przedmiocie ograniczenia eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw. Skarżący R. K., R. S. są mieszkańcami województwa śląskiego, którzy korzystają z tradycyjnych pieców węglowych, które nie spełniają parametrów instalacji, jakie zgodnie z zaskarżoną uchwałą są dopuszczone do stosowania, i będą zobowiązani do ich wymiany, jak również do niespalania paliw których użytkowanie zostało zabronione na mocy uchwały. Tym samym wg skarżących uchwała antysmogowa narusza ich prawa, w tym  konstytucyjną zasadę wolności i praw człowieka i obywatela. Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że Konstytucja dopuszcza wprowadzenie ograniczeń w zakresie korzystania z wolności i praw konstytucyjnych, prawa i wolności jednostki nie mają charakteru absolutnego. Jak stanowi art. 31 ust. 3 Konstytucji RP - ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Podstawą prawną przyjęcia przedmiotowej uchwały był art. 96 POŚ. Przepis ten dał sejmikom uprawnienie do wprowadzenia, w drodze uchwały, ograniczenia lub zakazów w zakresie eksploatacji instalacji, w których następuje spalanie paliw, w celu zapobieżenia negatywnemu oddziaływaniu na zdrowie ludzi lub na środowisko. Te ważne wartości chronione konstytucyjnie dopuszczają wprowadzenie ograniczeń w zakresie korzystania z wolności i praw, celem realizacji dobra wspólnego. Sąd nie podzielił również pozostałych zarzutów konstytucyjnych skarżących i oddalił skargę. Orzeczenie nie jest prawomocne.
    • 22
      luty
      W Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (2018/C 054/05) opublikowana została Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Przegląd wdrażania polityki ochrony środowiska. Ocenie została poddana zarówno implementacja polityki i prawodawstwa UE, jak i ich stosowanie. Do następnego etapu przeglądu, zdaniem Europejskiego Komitetu Regionów, powinna zostać włączona ocena wdrażania dyrektywy w sprawie emisji przemysłowych. Pozytywnie oceniono zamiar Komisji Europejskiej, co do pogłębienia wiedzy o jakości administracji publicznej w poszczególnych krajach. Komitet zwraca się również do państw członkowskich, by ułatwiały dokonywanie lokalnych i regionalnych przeglądów wdrażania polityki ochrony środowiska odpowiadających przeglądom krajowym. Jednocześnie, zauważając ograniczone zasoby administracji lokalnej do wystarczającego rozwoju własnego know-how w zakresie wymogów regulacyjnych, Komitet wzywa państwa członkowskie oraz władze lokalne i regionalne do zadbania o to, by zasoby finansowe i ludzkie organów ds. środowiska odpowiadały przekazanym zadaniom. Wzywa władze lokalne i regionalne, by przy wsparciu ze strony państw członkowskich skorzystały z pomocy technicznej w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w kontekście celu tematycznego 11, aby zwiększyły zdolność instytucjonalną i administracyjną swoich działów ochrony środowiska. Zachęca je również, by wykorzystały program wspierania reform strukturalnych UE do usprawnienia swych organów ds. środowiska. Wzywa władze lokalne i regionalne, by wspierały dobrowolne umowy sektorowe z kluczowymi sektorami przemysłowymi lub umowy między władzami publicznymi a podmiotami społecznymi w celu dostarczenia informacji, rozpoznania problemów i znalezienia rozwiązań. Podkreśla, że UE musi realizować bardziej stanowczą i skuteczną politykę ograniczania zanieczyszczeń u źródła w wielu obszarach polityki ochrony środowiska, gdyż bez tego niemożliwe będzie przestrzeganie różnych aktów prawodawstwa UE dotyczącego norm jakości środowiska na szczeblu lokalnym i regionalnym. Uznaje, że ograniczona dostępność danych nadal powoduje problemy związane z wdrażaniem polityki i prawodawstwa UE, i że władze lokalne i regionalne mają do odegrania kluczową rolę w gromadzeniu wiedzy i danych, dostarczaniu informacji ogółowi społeczeństwa i podnoszeniu świadomości wśród obywateli.
    NEWSLETTER:
    Jeśli chcesz otrzymywać powiadomienia o nowych artykułach zapisz się
     
    Operat FB
    Szkolenia Bilans LZO
    szkolenia rozprzestrzenianie się zanieczyszczeń
    Szkolenia Obliczenia emisji
    OZE Energiczny Obywatel

    Zobacz komunikaty JRC / US EPA / EEA / NIK:

    EU: Clean air - Commission improves car emissions tests further (04.05.2018)

    emisja spalin
    © 123rf.com

    EEA: Reported data on large combustion plants covered by the Industrial Emissions Directive (04.05.2018)

    emisja LCP raportowanie
    © 123rf.com

    EEA: European Union Emissions Trading System (EU ETS) data (02.05.208)

    EEA: Air Quality e-Reporting (25.04.2018)

    EEA: Monitoring of CO2 emissions from passenger cars – Regulation (EC) No 443/2009 (24.04.2018)

    EPA: The U.S. Government and Pennsylvania Settle with MarkWest for Air Emission Violations at Natural Gas Facilities (24.04.2018)

    EEA: No improvements on average CO2 emissions from new cars in 2017 (23.04.2018)

    emisja spalin z samochodów
    © EEA

    Commission welcomes final vote on energy performance of buildings (18.04.2018)

    EPA: Latest Inventory of U.S. Greenhouse Gas Emissions and Sinks Shows Continued Progress (18.04.2018)

    JRC: Air quality  - EU action reduces pollution from shipping in European coastlines, cities and ports (16.04.2018)

    EEA: Tax breaks and incentives make Europeans buy cleaner cars (12.04.2018)

    Zobacz bieżące artykuły w Atmospheric Environment:

    Long-term monitoring of black carbon across Germany OPEN ACCESS

    A study of atmospheric mixing of trace gases by aerial sampling with a multi-rotor drone OPEN ACCESS

    The traffic emission-dispersion model for a Central-European city agrees with measured black carbon apportioned to traffic OPEN ACCESS

    Small-scale variations in ozone concentration in low mountains

    Zobacz EUR-Lex:

    emisje ekologiczne oznakowanieDecyzja Komisji  2018/680 z dnia 2 maja 2018 r. ustanawiająca kryteria oznakowania ekologicznego UE dla usług sprzątania pomieszczeń (04.05.2018)

    Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 28 lutego 2018 r. (wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym) w sprawie oceny oddziaływania na środowisko po zrealizowaniu przedsięwzięcia wg nowej procedury, zgodnej z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (23.04.2018)

    Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 22 lutego 2018 r. – Komisja Europejska / Rzeczpospolita Polska: długotrwałe przekroczenie norm jakości powietrza (16.04.2018)

    smog Wrocław Polska
    © 123rf.com

    Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/410 z dnia 14 marca 2018 r. zmieniająca dyrektywę 2003/87/WE w celu wzmocnienia efektywnych pod względem kosztów redukcji emisji oraz inwestycji niskoemisyjnych oraz decyzję (UE) 2015/1814 (19.03.2018)

    Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie wymogów dotyczących wartości granicznych emisji i homologacji typu w odniesieniu do silników spalinowych wewnętrznego spalania przeznaczonych do niedrogowych maszyn ruchomych (16.03.2018)

    Komunikat Komisji dotyczący ekoprojektu dla klimatyzatorów i wentylatorów przenośnych oraz etykiet efektywności energetycznej dla klimatyzatorów (09.03.2018)

    Decyzja Rady (UE) 2018/219 z dnia 23 stycznia 2018 r. w sprawie zawarcia Umowy między Unią Europejską a Konfederacją Szwajcarską w sprawie powiązania ich systemów handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (16.02.2018)

    Zawiadomienie dla przedsiębiorstw zamierzających w 2019 r. przywozić do Unii Europejskiej lub z niej wywozić substancje kontrolowane, które zubożają warstwę ozonową, oraz dla przedsiębiorstw zamierzających w 2019 r. produkować lub przywozić te substancje do nieodzownych zastosowań laboratoryjnych i analitycznych (15.02.2018)