Opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza – orzeczenia NSA – weryfikacja opłat

    Wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r. (II OSK 2136/12) – obejmujący ocenę możliwości wykorzystania sprawozdania PRTR jako podstawę naliczenia należnych opłat za emisje substancji do powietrza – oddalający skargę kasacyjną Spółki Akcyjnej z siedzibą w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Łd 1218/11 w sprawie ze skargi ... Spółki Akcyjnej z siedzibą w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 7 września 2011 r. nr SKO.3898/2011 w przedmiocie opłaty stanowiącej różnicę pomiędzy opłatą należną a wynikającą z wykazu – w uzasadnieniu orzeczenia NSA wskazał między innymi:

    „W toku postępowania administracyjnego zasadnie podniesiono, że w świetle danych wykazanych w sprawozdaniu PRTR w okresie, za który należna była opłata, skarżąca wyemitowała więcej rodzajów zanieczyszczeń, aniżeli wynika to z wykazu sporządzonego na podstawie art. 286 ust. 1 ustawy. W takiej sytuacji w myśl art. 288 ust. 2 ustawy marszałek województwa ma obowiązek dokonać ustaleń własnych, w ramach których mieści się analiza danych ujętych w sprawozdaniu PRTR. Sprawozdanie PRTR stanowi materiał dowodowy w sprawie i na jego podstawie można ustalić ilość i rodzaj substancji wprowadzonych do powietrza, a które nie zostały wyszczególnione w wykazie sporządzonym na podstawie art. 286 ust.1 ustawy.”

    „Z niekwestionowanych ustaleń organu administracji poczynionych w rozpatrywanej sprawie wynika, że skarżąca kasacyjnie wyemitowała do powietrza inne zanieczyszczenia, nie ujęte w wykazie zawierającym zbiorcze informacje o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat z naliczoną opłatą za korzystanie ze środowiska z tytułu wprowadzenia gazów lub pyłów do powietrza na kwotę 5 150481,00 zł, która to opłata została wniesiona w całości na rachunek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Łódzkiego. Była to emisja metali ciężkich...”

    „Przede wszystkim w świetle powyższych uwag nieuprawnione jest twierdzenie o włącznie informacyjnym charakterze sprawozdania PRTR. Sprawozdanie to zawiera dane, które zgodnie z punktem 12 preambuły rozporządzenia nr. 166/2006 powinny być kompletne, spójne i wiarygodne, czyli zgodne z rzeczywistością.” Całość orzeczenia nsa dostępna jest pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/467D7133A6.

    Wyrok NSA z dnia 8 października 2010 r. (II OSK 1567/09) – obejmujący ocenę sposobu naliczania opłat za emisje substancji do powietrza – oddalający skargę kasacyjną [...] S.A. z/s w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 142/09 w sprawie ze skargi [...] z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] – w uzasadnieniu orzeczenia NSA wskazał między innymi:

    „Wyrokiem z dnia 8 maja 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 142/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] S.A. z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Marszałka Województwa Mazowieckiego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...], ustalająca Spółce opłatę za IV kwartał 2003 r. z tytułu wprowadzania zanieczyszczeń do powietrza w związku z eksploatacją samolotów i zobowiązująca do wpłaty części niewniesionej tej opłaty wraz z odsetkami. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnił:”

    „Marszałek Województwa przeprowadził kontrolę w Spółce [...], w trakcie której stwierdzono, że nie wykonała ona obowiązku przedłożenia informacji o ilości i rodzajach zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza, nie określiła i nie wniosła należnej opłaty z tego tytułu. W wyniku kontroli wezwano [...] do przedłożenia wykazów, na co odpowiedzią było pismo argumentujące nie naliczanie opłat. Wobec tego, po wszczęciu postępowania w sprawie opłat, organ ustalił je na podstawie danych uzyskanych w trakcie kontroli, przedstawionych przez Spółkę (ilość wykonanych cykli start – lądowanie dla poszczególnych typów samolotów, certyfikaty silników), odwołując się także do opracowań "Wskazówki dla wojewódzkich inwentaryzacji emisji na potrzeby ocen bieżących i programów ochrony powietrza" z 2003 r. – wydane przez Ministerstwo Środowiska i Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, oraz "Obliczanie opłat za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza z silników spalinowych" z 1993 r., opracowanych przez Ministerstwo Ochrony Środowiska i dokonując zaokrągleń na korzyść Spółki.”

    „Spółka kwestionowała skorzystanie z materiału "Wskazówki dla wojewódzkich inwentaryzacji..." i podnosiła, że z przepisów Prawa ochrony środowiska wynika, iż w przypadku nieprzedłożenia przez podmiot korzystający ze środowiska wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania oraz wysokości opłat, organ wymierza opłatę na podstawie własnych ustaleń lub wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, natomiast własnych ustaleń organ może dokonać tylko na podstawie pomiarów dokonywanych przez siebie lub podmiot korzystający ze środowiska, względnie na podstawie innych danych technicznych i technologicznych.”

    „W części uzasadnienia wyroku zawierającego rozważania Sąd podkreślił: Opłata za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza została ustalona na podstawie danych przekazanych przez Spółkę, a także opracowań posiadanych przez organ, zaś Spółka na żadnym etapie postępowania nie uprawdopodobniła, iż przy zastosowaniu innych, precyzyjniejszych metod opłata byłaby niższa. Opracowania, na których oparł się organ mogą stanowić podstawę ustalenia opłaty, jako materiał metodyczny, sporządzony na zlecenie wyspecjalizowanego organu, a jego dyskwalifikacja mogłaby mieć miejsce tylko wówczas, gdyby Spółka w postępowaniu wykazała wadliwość opracowania lub niemożliwość skorzystania z niego z innych, merytorycznie podanych przyczyn. Prawa Spółki w postępowaniu administracyjnym nie zostały naruszone, gdyż z akt sprawy wynika, że była ona o nim informowana, miała możliwość wypowiedzenia się, wzywana była do przedłożenia własnych danych, a także przedstawiła swoją argumentację, przy czym w postępowaniu reprezentowana była przez fachowego pełnomocnika.”

    „Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Jakiekolwiek stawia ona wyłącznie zarzuty naruszenia prawa procesowego, to w istocie sprowadza się to do tego czy wykorzystane przez organy opracowanie "Wskazówki dla wojewódzkich inwentaryzacji emisji na potrzeby ocen bieżących i programów ochrony powietrza" mogło być uznane za dowód w sprawie, w rozumieniu art. 288 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.), dalej "Prawo środowiska".”

    „Przedmiotem sprawy, w której zaskarżona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzja, było wymierzenie przez Marszałka Województwa Mazowieckiego opłaty za korzystanie ze środowiska. Artykuł 288 ust. 1 pkt 1 Prawa środowiska przewiduje, że jeżeli podmiot korzystający ze środowiska nie przedłożył wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat – marszałek województwa wymierza opłatę, na podstawie własnych ustaleń lub wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska. Stosownie do ust. 2 art. 228 własnych ustaleń marszałek dokonuje na podstawie: pomiarów dokonywanych przez organy administracji lub przez podmiot korzystający ze środowiska obowiązany do poniesienia opłat, innych danych technicznych lub technologicznych.”

    „Jakkolwiek art. 288 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 Prawo środowiska określa dowody jakimi może posłużyć się w postępowaniu o wymierzeniu opłat za korzystanie ze środowiska marszałek województwa, to jednak nie wyklucza to możliwości skorzystania przez organ z innych dowodów, które określają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Artykuł 75 § 1 k.p.a. przewiduje, że jako dowód należy dopuścić wszystko co pozwoli na wyjaśnienie sprawy, a nie jest sprzeczne z przepisami, nie jest prawem zabronione. Prowadząc postępowanie w sprawie wymierzenia opłaty w sytuacji gdy podmiot korzystający ze środowiska obowiązany do jej poniesienia nie uczynił tego, marszałek województwa może korzystać z dowodów pozwalających na obliczenie opłaty, przede wszystkim wskazanych w art. 288 ust. 1 pkt 1 Prawa środowiska, w tym wyszczególnionych w ust. 2. Jeżeli jednak okażą się one niewystarczające do wyjaśnienia sprawy to może sięgnąć także do takich, które przewiduje art. 75 § 1 k.p.a. Istnieje więc przy wymierzaniu przez organ opłat za korzystanie ze środowiska hierarchia dowodów, ale nie oznacza ona ograniczenia ich tylko do wymienionych w art. 288 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 2 Prawa środowiska.”

    „Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył przepisów wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej przez uznanie za prawidłowe posłużenie się przez organy dowodami innymi aniżeli tymi, o których mowa w art. 288 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 Prawa środowiska i przedłożonymi przez Spółkę. W sprawie nie było też konieczne powoływanie biegłego, bo opracowania jakimi się posłużono za taki środek można było uznać.” Całość orzeczenia nsa dostępna jest pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/067AC99212.

    Postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2010 r. (II OW 82/09) – wskazujące organ właściwy do rozpoznania sprawy – z wniosku Marszałka Województwa Mazowieckiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Marszałkiem Województwa Mazowieckiego, a Marszałkiem Województwa Opolskiego w przedmiocie wskazania organu właściwego do przyjęcia wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat za I półrocze 2009 roku – w uzasadnieniu NSA wskazał między innymi:

    „Pismem z dnia 14 października 2009 r. Marszałek Województwa Mazowieckiego wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Marszałkiem Województwa Opolskiego w zakresie wskazania organu właściwego do przyjęcia wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat za I półrocze 2009 roku.”

    „W uzasadnieniu wniosku Marszałek Województwa Mazowieckiego wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 22 września 2009 r., Marszałek Województwa Opolskiego uznał, że jest niewłaściwy w zakresie przyjęcia wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat za I półrocze 2009 roku przedłożonego przez Administrację Mienia Niezagospodarowanego Agencji Nieruchomości Rolnych w Opolu. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że na podstawie art. 277 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza wnosi się na rachunek urzędu właściwego ze względu na miejsce rejestracji, a Agencja jest osobą prawną z siedzibą w mieście stołecznym Warszawie, a jej organy terenowe są organami wykonawczymi Prezesa Agencji.”

    „Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Spór o właściwość (kompetencyjny) zachodzi wówczas, kiedy m.in. przynajmniej dwa organy jednocześnie uznają się – jak w przedmiotowej sprawie – za niewłaściwe do załatwienia danej sprawy, stojąc na stanowisku, że organem właściwym jest ten drugi. Ponadto do sporu kompetencyjnego dochodzi wówczas, jeżeli jest to powiązane ze sprawą indywidualną, w której toczy się dane postępowanie lub został złożony wniosek o wszczęcie postępowania. Oznacza to, że w przypadku sporu kompetencyjnego postępowanie powinno być wszczęte na wniosek uprawnionej strony lub innego podmiotu, który przypisuje sobie taką cechę. Ponadto dotyczy to sytuacji kiedy dany organ wszczął postępowanie z urzędu, lecz następnie ma wątpliwości co do swojej właściwości i z tej przyczyny wda się w spór kompetencyjny z innym organem. W realiach przedmiotowej sprawy wystąpił spór kompetencyjny między Marszałkiem Województwa Mazowieckiego a Marszałkiem Województwa Opolskiego dotyczący wskazania, który z powyższych organów jest właściwy do przyjęcia wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat za I półrocze 2009 roku. Został on przedłożony przez Administrację Mienia Niezagospodarowanego Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w Opolu w przedmiocie ilości i rodzajów gazów lub pyłów wprowadzonych do powietrza z procesów spalania paliw w silnikach spalinowych oraz informacji o wysokości należnych opłat za I półrocze 2009 roku.”

    „Agencja Nieruchomości Rolnych działa na podstawie ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700 ze zm.) oraz Statutu nadanego rozporządzeniem Ministra Skarbu Państwa z dnia 1 sierpnia 2003 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 140, poz. 1348 ze zm.). W skład struktury Agencji Nieruchomości Rolnych wchodzą: Biuro Prezesa, oddziały terenowe i filie. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 4 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Agencja gospodaruje Zasobem w drodze oddania administratorowi całości lub części mienia na zasadach określonych w art. 25 tejże ustawy. Natomiast administratorami mienia są jednostki gospodarcze Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, które nie wchodzą w skład struktury organizacyjnej Agencji i nie mogą być uznane jako oddziały terenowe Agencji Nieruchomości Rolnych. Administracja Mienia Niezagospodarowanego Agencji Nieruchomości Rolnych to jednostka gospodarcza Zasobu, która posiada odrębny numer identyfikacji podatkowej NIP, wyodrębnioną gospodarkę finansowo-księgową oraz uiszcza podatki lokalne. Dlatego też stanowi samodzielną jednostkę organizacyjną i w związku z tym zobowiązana jest do przedkładania wykazu zawierającego zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz wysokości należnych opłat za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza do urzędu marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce swojej siedziby. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 277 ust. 2 p.o.ś. lecz dyspozycja art. 277 ust. 1 p.o.ś., w świetle której opłaty za korzystanie ze środowiska podmiot korzystający ze środowiska wnosi na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego miejscu korzystania ze środowiska. Stąd o właściwości miejscowej urzędu marszałkowskiego, na rachunek którego opłata jest wnoszona, rozstrzyga miejsce korzystania ze środowiska. Dlatego też organem właściwym do rozpoznania przedmiotowej sprawy jest Marszałek Województwa Opolskiego.” Całość postanowienia dostępna jest pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/6D6D858CCF.

    Aktualności
    • 28
      listopad
      Przedstawiamy wyrok WSA w Warszawie oceniający postępowanie w sprawie podjęcia działalności po wstrzymaniu użytkowania instalacji eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza. Kluczowym dla orzeczenia zagadnieniem jest błędna odmowa przymiotu strony właścicielom nieruchomości zlokalizowanych w zasięgu oddziaływania emisji na powietrze atmosferyczne. W ocenie WSA skarżący z racji uciążliwości zapachowej wynikającej z wprawienia przedsiębiorstwa w ruch, legitymują się aktualnym realnym interesem prawnym w jej rozstrzygnięciu. Winni zatem być stroną postępowania dotyczącego zgody na podjęcie działalności przez instalację.
    • 28
      listopad
      Artykuł zawiera omówienie zmian w ustawie Prawo ochrony środowiska jakie zostały wprowadzone opublikowaną 27 października 2017 r. w Dzienniku Ustaw ustawą z dnia 15 września 2017 r. o zmianie ustawy Poś. Zakres opisanych zmian obejmuje między innymi wprowadzenie trzeciej zasady łączenia (sumowania mocy), ustanowienie obowiązku wydania decyzji o warunkach i wielkościach emisji z instalacji wymagających zgłoszenia, których dotyczy trzecia zasada łączenia, zmianę zakresu zgłoszenia instalacji oraz wniosku o wydanie pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza i pozwolenia zintegrowanego, utworzenie Rejestru średnich źródeł spalania paliw oraz wprowadzenie obowiązku uwzględnienia w projekcie uchwały w sprawie programu ochrony powietrza analizy potrzeb ustalenia wielkości dopuszczalnych emisji z niektórych źródeł na poziomie niższym niż standardy emisyjne.
    • 25
      październik
      Przedstawiamy postanowienia WSA w Szczecinie w sprawie skarg na wezwania do złożenia wniosków o zmianę pozwolenia zintegrowanego w związku z dostosowaniem instalacji do wymogów decyzji wykonawczej Komisji ustanawiającej konkluzje BAT. Artykuł obejmuje postanowienia z dnia: 18.10.2017 r. (II SA/Sz 1041/17), 17.10.2017 r. (II SA/Sz 1039/17) oraz 13.10.2017 r. (II SA/Sz 1140/17). W uzasadnieniu postanowień WSA w Szczecinie wskazał akty lub czynności, które mogą być przedmiotem skargi i ocenił charakter prawny wezwania na podstawie art. 215 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. WSA uznał, że wezwanie nie ma postaci rozstrzygnięcia, z którego wynikają dla posiadacza pozwolenia zintegrowanego bezpośrednio skutki prawne władczego działania organu, a także nie wynika z nich możliwość poddania tego zalecenia egzekucji administracyjnej lub wprost sankcji. Z tego względu wezwanie nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Władczym rozstrzygnięciem byłaby  dopiero decyzja administracyjna w przedmiocie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia zintegrowanego bez odszkodowania, którą organ może wydać na podstawie art. 195 ust. 1 pkt 5 ustawy Poś, jeśli prowadzący instalację nie wystąpił z wnioskiem, o którym mowa w art. 215 ust. 4 pkt 2. W toku postępowania administracyjnego, w którym taka decyzja byłaby wydana, jak i w toku ewentualnego postępowania sądowoadministracyjnego, dotyczącego tej decyzji, skarżąca Spółka byłaby uprawniona do kwestionowania zaistnienia obowiązku dostosowania warunków pozwolenia zintegrowanego do zaleceń wynikających z nowych regulacji prawnych.
    NEWSLETTER:
    Jeśli chcesz otrzymywać powiadomienia o nowych artykułach zapisz się
     
    Operat FB
    szkolenie modelowanie
    f-gazy
    OZE Energiczny Obywatel

    Zobacz komunikaty JRC / US EPA / EEA / NIK:

    EEA: Dieselisation - share of diesel cars in the total passenger car fleet (05.12.2017)


    © EEA

    EEA: Size of the vehicle fleet (05.12.2017)


    © EEA

    EEA: Final energy consumption by mode of transport (05.12.2017)


    © EEA

    EPA Launches Cross-Agency Effort to Address PFAS (04.12.2017)

    EPA Finalizes RFS Volumes for 2018 and Biomass Based Diesel Volumes for 2019 (30.11.2017)

    EEA: Distance to emission reduction commitment (30.11.2017)


    © EEA

    EEA: Exposure of ecosystems to acidification, eutrophication and ozone (23.11.2017)

    JRC: Air Quality Atlas for Europe: mapping the sources of fine particulate matter (16.11.2017)


    © JRC

    EEA: European Air Quality Index: current air quality information at your finger tips (16.11.2017)


    © EEA

    EPA: U.S. Seafoods to take action to prevent further releases of ozone-depleting substances in Alaska (16.11.2017)

    JRC: EU Emissions Trading System: landmark agreement between Parliament and Council delivers on EU's commitment to turn Paris Agreement into reality (09.11.2017)

    Zobacz bieżące artykuły w Atmospheric Environment:

    Field evaluation of vegetation and noise barriers for mitigation of near-freeway air pollution under variable wind conditions (02.12.2017)

    Air quality and pollutant emissions in the Moscow megacity in 2005–2014 (01.12.2017)

    Estimating representative background PM2.5 concentration in heavily polluted areas using baseline separation technique and chemical mass balance model (02.12.2017)

    Heterogeneous ozonation reactions of PAHs and fatty acid methyl esters in biodiesel particulate matter (28.11.2017)

    Guided episodic sampling for capturing and characterizing industrial plumes (27.10.2017)

    Zobacz EUR-Lex:

    Skarga Rządu Polskiego do Trybunału Sprawiedliwości przeciwko Komisji o stwierdzenie nieważności decyzji wykonawczej 2017/1442 ustanawiającej konkluzje BAT w odniesieniu do dużych obiektów energetycznego spalania (04.12.2017)

    Decyzja wykonawcza Komisji 2017/1984 z dnia 24 października 2017 r. określająca, zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 517/2014 w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych, wartości odniesienia na okres od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. dla każdego producenta lub importera, który zgodnie z prawem wprowadził do obrotu wodorofluorowęglowodory od dnia 1 stycznia 2015 r. (04.11.2017)

    Europejska strategia na rzecz mobilności niskoemisyjnej (12.10.2017)

    Energia ze źródeł odnawialnych i rynek wewnętrzny energii elektrycznej (12.10.2017)

    Zarządzanie unią energetyczną i czysta energia (12.10.2017)

    Efektywność energetyczna i budynki (12.10.2017)

    Decyzja Komisji (UE) 2017/1797 z dnia 23 maja 2017 r. w sprawie pomocy państwa wdrożonej przez Niemcy na rzecz określonych konsumentów końcowych (obniżona dopłata kogeneracyjna), oraz którą Niemcy planują wdrożyć w celu rozszerzenia systemu wsparcia dla kogeneracji w odniesieniu do instalacji CHP używanych w sieciach zamkniętych (06.10.2017)