Opłaty za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza – praca instalacji w warunkach odbiegających od normalnych i przygotowanie instalacji do remontu

Emisja towarzysząca pracy instalacji w warunkach odbiegających od normalnych skutkuje obowiązkiem wniesienia opłaty analogicznie jak emisja w warunkach normalnych, przy czym kwota należnej opłaty jest obliczana praktycznie wyłącznie na podstawie wielkości uwolnionych ładunków. W zależności od rodzaju prowadzonego procesu oraz przyczyn pracy instalacji w warunkach odbiegających od normalnych, do wyznaczenia wielkości emisji wykorzystuje się następujące metody obliczeniowe:

• bilans procesu: obliczenie strumieni odgazów o zwiększonej zwartości substancji lub incydentalnych strumieni procesowych skierowanych do atmosfery w warunkach odbiegających od normalnych – dotyczy w szczególności zatrzymań i uruchomień oraz zaburzeń w procesach prowadzonych w przemyśle wielkotonażowych związków organicznych oraz nieorganicznych, rafinerii, petrochemii oraz przy wydobyciu gazu,

• pomiar ciągły: dla instalacji prowadzących monitoring ciągły na emitorach, którymi uwalniane są odgazy w warunkach pracy instalacji odbiegających od normalnych (instalacje spalania paliw, instalacje spalania odpadów, źródła technologiczne),

•  szacunki: wykorzystujące monitoring czasu pracy instalacji lub urządzeń oraz wskaźniki emisji – dotyczy w szczególności emisji przy niesprawnych urządzeniach oczyszczających odgazy,

• analiza wyników „odbiegających”: analiza wyników pomiarów emisji niemieszczących się w zakresie uznanym za reprezentatywne dla normalnej pracy instalacji oraz warunków panujących w trakcie wykonywania pomiarów.

Opłaty za emisję związaną z przygotowaniem instalacji do remontu oraz za emisję podczas rozruchu instalacji

Wielkość opłaty należnej za emisję substancji do powietrza powinna uwzględniać ładunki uwolnione w trakcie przygotowania instalacji do remontu. Z uwagi na niewielką skalę emisji wielkości należnych opłat mogą być wyznaczane na podstawie szacunków. Wobec instalacji chemicznych, których przygotowanie prowadzi się poprzez przedmuch azotem, powszechnie uznaje się, że wielkość ładunku powinna obejmować substancje wykorzystywane w instalacji lub produkty ich przemian, z pominięciem strumienia azotu, który jako podstawowy składnik powietrza nie stanowi substancji zanieczyszczającej.

W przypadku instalacji wymagających rozruchu po ich wybudowaniu lub przebudowie (zmianie) i gdy rozruch skutkuje emisją do powietrza, ładunki uwolnionych substancji powinny zostać uwzględnione w opłacie za pierwszy rok eksploatacji instalacji.

Opłaty za emisję ze źródeł pomniejszych

Uwzględnienie źródeł pomniejszych w łącznej kwocie opłaty z instalacji, w której eksploatowane są źródła o znacznej emisji stanowi jedynie zadośćuczynienie wymaganiom prawa. Nie ma bowiem istotnego znaczenia dla całkowitej niepewności kwoty za emisję z instalacji lub z grupy instalacji eksploatowanych na terenie zakładu. Z tego względu obliczenia dla źródeł pomniejszych mogą być wykonywane na najniższym poziomie dokładności i wiarygodności. Podejście to odpowiada wymaganiom optymalizacji wykorzystania zasobów, w tym środków finansowych jakimi dysponują służby ochrony środowiska przy obliczaniu należnych opłat oraz są zgodne z zasadą ograniczania nieuzasadnionych kosztów i zasadą optymalizacji kosztów, które zostały określone w Dokumencie Referencyjnym BAT dla ogólnych zasad monitoringu (lipiec 2003) oraz w projekcie JRC Monitoring emisji do powietrza i wody (październik 2013). Wśród źródeł pomniejszych uwzględnienia wymagają:

• lotne związki organiczne zawarte w środkach do konserwacji i czyszczenia maszyn: jeśli są wykorzystywane w znaczących ilościach,

• czynniki chłodnicze wykorzystywane w układach chłodniczych i klimatyzacyjnych,

• emisje z warsztatów naprawczych,

• gazy zawarte w cysternach kolejowych i samochodowych przewidzianych do załadunku produktów ciekłych, gazy sprężone „brudne” wprowadzane do atmosfery przed załadunkiem produktów gazowych,

• emisje ze środków transportu (samochody, wózki widłowe, ładowarki, wozidła, lokomotywy, ciągniki),

• emisje z układów kanalizacyjnych (jeśli ścieki zawierają istotne ilości substancji lotnych),

• emisje z oczyszczalni ścieków, odstojników, lagun, zbiorników retencyjnych ścieków,

• emisje z silosów oraz zbiorników magazynowych i międzyoperacyjnych,

• emisje z laboratoriów.